Πέμπτη, 23 Ιουνίου 2011

Ωκεανός στο δορυφόρο Εγκέλαδο προβληματίζει τους επιστήμονες

Ένας ωκεανός τεραστίων διαστάσεων βρίσκεται πιθανότατα κάτω…
από την παγωμένη επιφάνεια του Εγκέλαδου, ενός από τους δορυφόρους του Κρόνου, ο οποίος ίσως μπορεί να φιλοξενήσει ανθρώπινη ζωή, σύμφωνα με γερμανούς επιστήμονες.







Οι επιστήμονες του πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης και του Ινστιτούτου Μαξ Πλανκ στη Γερμανία, που παρουσίασαν τα ευρήματά τους στο περιοδικό 'Nature', αναλύοντας επιστημονικά δεδομένα της περιόδου 2008-09, που έστειλε το σκάφος (μια κοινή αποστολή των ΗΠΑ και της Ευρώπης), το οποίο μελετά την περιοχή του Κρόνου και των 19 δορυφόρων του από το 2004.
Σε αυτό το πλαίσιο, είχε την ευκαιρία αρκετές φορές να περάσει κοντά από τον Εγκέλαδο, ένα φεγγάρι διαμέτρου περίπου 504 χιλιομέτρων.
Στον εν λόγω δορυφόρο δε φαίνονται ίχνη προσκρούσεων αστεροειδών, καθώς η επιφάνειά του καλύπτεται από πάγο σε 'παρθένα' κατάσταση, με εξαίρεση βαθιές ρωγμές κοντά στο νότιο πόλο, από όπου εκπέμπονται -σαν θερμοπίδακες- τεράστιες στήλες υδρατμών και σωματιδίων πάγου.
Οι πίδακες αυτοί εξ αρχής δημιούργησαν την θεωρία ότι κάτω από την επιφάνεια υπάρχει μια θάλασσα, κάτι που φαίνεται να επιβεβαιώνει πλέον η ανάλυση των διαθέσιμων στοιχείων, τα οποία μετέδωσε το 'Κασίνι'.
Το σκάφος αυτό διαθέτει ένα όργανο ανάλυσης της κοσμικής σκόνης tο οποίο μελέτησε τα υλικά των αινιγματικών πιδάκων που εκτοξεύονται πολλά χιλιόμετρα πάνω από το δορυφόρο. Διαπίστωσε ότι σχεδόν όλα τα σωματίδια των πιδάκων είναι πλούσια σε αλάτι, άρα πιθανώς προέρχονται από υγρό αλμυρό νερό κάτω από την επιφάνεια.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, προκαλούμενη τριβή λόγω των διαδοχικών συμπιέσεων και αποσυμπιέσεων παράγει θερμότητα στο εσωτερικό του Εγκέλαδου, η οποία θερμαίνει τον υπόγειο ωκεανό, που βρίσκεται πιθανώς σε βάθος περίπου 80 χιλιομέτρων.
Όταν προκαλούνται ρήγματα στην παγωμένη επιφάνεια, τα υλικά από τον υπόγειο ωκεανό έχουν την ευκαιρία να εκτεθούν και να εκτοξευτούν στο διάστημα. Η απότομη πτώση της πίεσης αναγκάζει το νερό να εξατμιστεί, ενώ ένα μέρος του μετατρέπεται σε παγωμένα σωματίδια πλούσια σε αλάτι. Οι υδρατμοί αυτοί, μαζί με τα σωματίδια, συναποτελούν τους θεαματικούς πίδακες.
Ευνοϊκές συνθήκες ζωής στον Εγκέλαδο
Αν ισχύουν οι παραπάνω εκτιμήσεις, τότε ο Εγκέλαδος διαθέτει δύο από τα σημαντικότερα στοιχεία για την φιλοξενία ζωής (και ίσως αστροναυτών): υγρό νερό και (θερμική) ενέργεια, παρόλο που απέχει πολύ από τον Ήλιο. Είναι, έτσι, ένα από τα ελάχιστα μέρη στο ηλιακό μας σύστημα, που διαθέτουν συνθήκες ευνοϊκές για την εμφάνιση ή τη συντήρηση της ζωής.

"